|
  اين
پروژه ي تحقيقاتي پيرامون همبستگي شاخصهاي نوسانات
جنوبي ال نينو (ENSO) كه از 200 سال پيش ثبت شده با پرآبيها و
خشكساليهاي تاريخي دو قرن گذشته ايران است.
مهمترين عامل نظمدهنده به اقليم كه تاكنون شناخته شده است، نوسانات
جنوبي ال نينو(El Nino Southern Oscillations(ENSO)) ناميده ميشود كه
شامل پديدههاي النينو(فاز گرم) و لانينا(فاز سرد) ميباشد و پايه
اصلي مدلهاي پيشبيني اقليمي را تشكيل ميدهد. محور پيشبينيهاي
اقليمي، دماي سطح اقيانوس آرام است كه بر اين اساس پديده هاي ال نينو و
لانينا تعريف ميشوند. علاوه بر دماي سطح اقيانوس آرام، پارامترهاي
ديگري مانند SOI و MEIكه در برگيرنده عوامل ديگر مانند فشار هوا و
مولفههاي باد ميباشند، نيز مورد استفاده قرار ميگيرند. با استفاده
از آمار موجود، اين پارامترها از سال 1850 ميلادي به بعد ثبت
گرديدهاند. پيشبينيهاي اقليمي بر اساس ENSO بهطور روز افزون براي
كاهش خسارات و زيانهاي ناشي از سيلابها، خشكساليها و طوفانهاي
دريايي مورد استفاده قرار ميگيرند. براي اولين بار در تاريخ بشر،
دانشمندان در تابستان 1997، با استفاده از پيشبينيهاي اقليمي از شش
ماه قبل وقوع سيلابهاي بزرگي را در كاليفرنيا و فلوريدا بهدرستي
پيشبيني نمودند.
استفاده از پرآبيها و خشكساليهاي بزرگ در مدلهاي پيشبيني باعث
افزايش دقت پيشبينيهاي بارش و آبدهي رودخانههاي كشور ميگردد كه اين
خود به مديريت منابع آب و توسعه كشور ياري
ميرساند. با توجه به اينكه آمارهاي هواشناسي و هيدرولوژي كشور مربوط
به 40 الي60 سال اخير است، لذا اين مهندسان مشاور در گام اول در راستاي
مستندسازي خشكساليها و پرآبيهاي سالهاي
1340-1180 هجري شمسي (1960-1800 ميلادي) اقدام نمودند. در اين راستا،
از منابع گوناگوني چون مطالعات كتابخانهاي شامل مطالعه كتب تاريخي از
جمله سفرنامهها، شرححالها و ...، مطالعه روزنامههاي تاريخي، مشورت
با اساتيد تاريخ، جستجوهاي اينترنتي، مشورت و همفكري با پيشكسوتان صنعت
آب استفاده شده است.
در برخي موارد در منبع تاريخي مستقيماً اشاره شده است كه سال مورد
بررسي پرآبي يا خشكسالي بوده است، اما در برخي موارد اطلاعات خام
هواشناسي وجود دارد كه نياز به نظر كارشناسانه براي اين هست كه در مورد
آن سال تصميم گرفته شود كه آيا آن سال پرآبي، خشكسالي و يا عادي بوده
است. پس از جمعآوري اطلاعات تاريخي، ترساليها و خشكساليها با توجه
به شدتشان از عدد 1 تا 10 درجهبندي شدند و سپس خشكترين و پرآبترين
سالها براي استفاده در مدلهاي پيشبيني اقليمي، براساس شبكه عصبي،
انتخاب گرديدند.
|
